Koppermaandag

Eeuwenlang is de eerste maandag na Driekoningen (6 januari) een bijzondere dag geweest. Die dag was een groot feest voor het gewone volk. Algemeen wordt aangenomen dat volksfeesten die met een maandag verbonden zijn hun oorsprong vinden in een heidens verleden. Zo is het Kopperfeest een afsluiting van de feestelijkheden rond de Zonnewende. Een van de oudste beschrijvingen van het Kopperfeest vinden we terug in een Utrechts jaarboek uit 1456.


De "verloren maandagh" werd daar " in veel vreugde en dertelheid" doorgebracht, er werd gebedeld, voornamelijk om eet- en drinkwaren, waaraan het volk zich �s avonds te goed deed, en er werden daarnaast ook "veele ongebondenheden" bedreven.


Vanaf omstreeks 1700 is de Koppermaandag meer een drukkersfeest geworden. In het Nieuwe Nederduits en Frans Woordenboek van Piet Marin uit 1701 lezen we onder Koppermaandag: slempdag der Drukkersgasten.


In de periode van 1840 tot 1858 moet het kopperfeest een verandering hebben ondergaan, omdat vanaf die tijd het kopperfeest een "Braaf Feest " werd. Men denkt dat dit komt omdat na het wegvallen van de Gilden de eerste typografische vereniging is ontstaan en het Kopperfeest aan zich heeft verbonden.


Vanaf die tijd is dan ook het gebruik van de Kopperprenten ontstaan. Deze prenten werden op Koppermaandag aan de opdrachtgevers uitgereikt om daarmee aan te kunnen tonen waar men, op het gebied van drukwerk, toe instaat was.


Het feestmaal dat van oudsher al gebruikelijk was, werd nu niet meer door het gewone volk gebruikt. Het was nu voorbehouden aan de drukkersleerlingen en gezellen. �s Avonds na het feest trakteerde de patroon zijn werknemers op een Koppermaal.


Sinds de opening op 8 januari 2001 wordt Koppermaandag in het Boekbindcentrum te Echten gevierd met de kopperprent en het koppermaal.


Bert Hummel, 2001.









15 jaar Koppermaandag

De Hummelhoeve brengt ter gelegenheid van 15 jaar Koppermaandag in Echten een boek uit waarin alle verschenen Kopperprenten worden getoond, samen met een kort verhaal over het thema en de gedachte achter de prent. Een must-have voor iedere liefhebber!

Dit boek kost €25,00 en is te bestellen bij de Hummelhoeve (zolang de voorraad strekt)